Núp bóng cây đa cây đề của lực lượng Lê Dương trong nhiều thế kỉ, lực lượng Auxilia có lẽ là một trong các binh chủng gặp phải nhiều ngộ nhận nhất trong lịch sử La Mã.

1. Lính auxilia là lính hạng nhẹ, trợ chiến là chính?

– Phần lớn auxilia là bộ binh hạng nặng (trong hình), với khiên lớn (khiên có nhiều hình dạng, trong đó có cả khiên chữ nhật), giáo và kiếm, tức là trang bị nặng tương đương lính lê dương. Thực tế phần đông quân đội La Mã thời đế quốc được cấu thành từ các đơn vị auxilia như thế này.

MYTHBUSTING - AUXILIA LA MÃ

2. Lính auxilia là lính đánh thuê, kém thiện chiến?

– Các đơn vị auxilia tuyển quân từ trong lòng đế quốc, chủ yếu là từ peregrini (dân “man di” trong đế quốc, nói cách khác là công dân hạng hai), và không ngoại trừ các công dân La Mã xịn. Auxilia là lính chính quy, phục vụ 25 năm, và phải tuân theo pháp luật La Mã.

MYTHBUSTING - AUXILIA LA MÃ

– Không có bằng chứng nào cho thấy lính auxilia kém thiện chiến hơn. Thực tế bộ binh auxilia bảo vệ hai bên sườn của chiến tuyến, tức là họ phải thiện chiến tương đương. Một bằng chứng khác là mức lương của lính auxilia – mặc dù auxilia là lực lượng cho dân “man di”, mức lương của họ không hề thấp, bằng khoảng 70-80% lính lê dương.

3. Lorica Segmentata.

Lorica Segmentata/Laminata là loại giáp tấm nổi tiếng đặc trưng cho các quân đoàn lê dương…

MYTHBUSTING - AUXILIA LA MÃ

Thực chất thì không phải. Các di tích khảo cổ cho thấy nó được sử dụng trong một thời gian khá ngắn so với giáp vảy và giáp xích, và cũng chưa bao giờ phổ biến hơn hai loại giáp này. Lí do có lẽ vì giáp tấm kém bền hơn rất nhiều, mặc tốn thời gian và phải thiết kế khớp với người mặc, không như giáp xích và giáp vảy “free size” ai cũng mặc được và rất bền.

MYTHBUSTING - AUXILIA LA MÃ

Và có lẽ Segmentata cũng không phải dành riêng cho lính lê dương. Các mảnh giáp tấm đã được tìm thấy ở các trạm gác biên giới, nơi mà chỉ có bộ binh auxilia đóng quân. Điều này có thể hiểu theo hai cách, một là các quân đoàn đã được xé lẻ và đóng chung với auxilia, hai là lính auxilia cũng có mặc loại giáp này. Tuy nhiên nếu xem xét rằng không có ghi chép nào quy định rằng Segmentata chỉ dành cho lê dương, thì khả năng cao là cách lí giải thứ 2 đúng.

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here